Almanya’da İki Yükümlülük İhlalinde %30 Kesinti: Bas Yasası’na Göre Bürgergeld Ödeneği Düşürülecek

Bürgergeld reformu kabul edildi. İki kez yükümlülük ihlali yapan hak sahiplerini artık yüzde 30’a varan kesintiler bekliyor.

Berlin – Yeni bir isim ve her şeyden önce daha sert yaptırımlar: Federal Kabine, 17 Aralık’ta Bürgergeld sisteminde kapsamlı bir reformu kabul etti. Henüz üç yıl önce yürürlüğe giren sosyal yardım sistemi böylece fiilen sona ererken, yeni adıyla “Grundsicherung” (Temel Güvence) dönemi başlıyor.

Genel ödeme tutarlarının aynı kalması öngörülse de, yeni temel güvence sisteminde özellikle iş merkezleriyle (Jobcenter) iş birliği yapmayanlara yönelik sert yaptırımlar dikkat çekiyor. Yardımlar yüzde 30 oranında kesilebilecek, hatta bazı durumlarda tamamen kaldırılabilecek.

Bu Haberler İlginizi Çekebilir

Almanya’da 2026’dan İtibaren Minijoblarda Yeni Dönem: Hesaplama Örneği Milyonların Kazancını Ortaya Koydu

Almanya'da 2026 yılı itibarıyla mini işlerde (Minijob) aylık üst kazanç ...

Almanya’da Emekli Kadına Şok: Dul Aylığı da Alınca Mahkeme Devreye Girdi, 60 Bin Avro Geri Ödeme Kararı

Alamnya'da bir dul kadın için mali bir kabusa dönüşen olay, ...

Almanya’da Emeklilikte Yeni Hak: 1992 Öncesi Çocuklar Avantaj Sağlayacak

Almanya’da federal hükümetin açıkladığı Rentenpaket 2025 kapsamında Mütterrente (anne emekliliği) ...

Almanya’da Togg Satışları Açıklandı: Toplam 53 Araç Tescil Edildi

Türkiye’nin yerli otomobili Togg’un Avrupa yolculuğunda ilk somut veriler Almanya’dan ...

İki yükümlülük ihlalinde yüzde 30 kesinti

Çalışma Bakanı Bärbel Bas (SPD) tarafından hazırlanan yasa tasarısı, daha fazla insanı istihdama yönlendirmeyi ve sosyal yardımların kötüye kullanımını önlemeyi amaçlıyor. Buna göre, anayasanın izin verdiği en üst sınırlar kullanılacak.

Yeni düzenlemeyle birlikte; örneğin iş başvurusu yapmayan, destek kurslarına katılmayan ya da kabul edilebilir bir iş teklifini reddeden işsizlerin temel güvencesi üç ay boyunca yüzde 30 oranında azaltılacak. Bu da ayda yaklaşık 150 euro daha az ödeme anlamına geliyor.

Jobcenter randevularına katılmayanlar için de yaptırımlar sertleşiyor. İkinci kez randevuya gitmeyenlerin ödeneği bir ay boyunca yüzde 30 kesilecek. Üçüncü kez randevuya katılmayanların ise tüm yardımları kesilecek. Bu durumda kira bedeli doğrudan ev sahibine ödenecek. Ancak yükümlülükler yine yerine getirilmezse, konut giderleri dahi karşılanmayacak.

Anayasa Mahkemesi’nin yaptırım kararı

Yüzde 30’luk kesinti tartışmalarının temelinde, Almanya Federal Anayasa Mahkemesi’nin 5 Kasım 2019 tarihli kararı (Dosya No: 1 BvL 7/16) bulunuyor. Mahkeme, devletin temel ihtiyaç ödeneğini en fazla yüzde 30 oranında azaltabileceğine hükmetmişti. Daha yüksek kesintilerin (önceden yüzde 100’e kadar mümkündü) insan onuruna aykırı olduğu vurgulanmıştı.

Ancak mahkeme, bir hak sahibinin somut ve kabul edilebilir bir işi bilinçli olarak reddetmesi halinde, tam yardım kesintisinin istisnai olarak mümkün olabileceğine de işaret etmişti. Öte yandan yaptırımlar keyfi şekilde uzun süreli olamayacak. Yükümlülükler yerine getirildiği anda (örneğin başvuru yapıldığında) kesintinin sona erdirilmesi gerekecek. Ayrıca Jobcenter, her vakada “olağanüstü mağduriyet” olup olmadığını değerlendirmek zorunda olacak.

Yeni yasa, 2023’teki Bürgergeld sisteminde uygulanan kademeli yaptırım modelinden (yüzde 10–20–30) farklı olarak, ilk ihlalde doğrudan yüzde 30 kesinti öngörüyor. Bu durum, anayasal sınırların en üst noktasına kadar zorlandığı şeklinde yorumlanıyor.

Bas Yasası’na sert eleştiriler

Hâlihazırda Almanya’da yaklaşık 5,5 milyon kişi Bürgergeld alıyor. Reform, siyaset ve sivil toplumda sert tepkilere yol açtı. Sol Parti Grup Başkan Yardımcısı Janine Wissler, Bas’ı “sosyal politikanın yıkım topu gibi davranmakla” suçladı ve tasarının Hartz IV’e geri dönüş anlamına geldiğini söyledi.

Sosyal yardım kuruluşları da uyardı. Paritätischer Gesamtverband Genel Sekreteri Joachim Rock, yeni temel güvence planlarını “sosyal politikada bir geri adım” olarak nitelendirdi ve ağır yaptırımların, yardımdan faydalananların asgari geçim düzeyini ciddi biçimde tehdit edebileceğini ifade etti.

SPD içinde de reformun geri çekilmesi yönünde bir üyeler girişimi gündemde. Ancak bunun gerçekleşip gerçekleşmeyeceği henüz net değil. Yasa tasarısına verilen destekle SPD, böylece Ampel Koalisyonu dönemindeki kendi sosyal politika projesinin de geri alınmasını kabul etmiş oldu.

Reform, Birlik Partileri’nin (CDU/CSU) önemli seçim vaatlerinden biri olarak görülüyor. Ancak yürürlüğe girmesi için Bundestag’ın onayı gerekiyor. Yasanın 1 Temmuz 2026’da yürürlüğe girmesi planlanıyor.

(Kaynaklar: dpa, Koalisyon Komitesi sonuç belgesi, Federal Anayasa Mahkemesi kararı – 5 Kasım 2019)